Đo loãng xương (đo mật độ xương BMD) là gì? Đo ở đâu tốt nhất?

Trang chủ Thông tin hữu ích Cơ - Xương - Khớp Đo loãng xương (đo mật độ xương BMD) là gì? Đo ở đâu tốt nhất?

Đo loãng xương để xác định tình trạng loãng xương của người bệnh và tiến triển của điều trị. Những điều cần biết về đo loãng xương được chia sẻ dưới đây sẽ giúp người bệnh hiểu rõ về quy trình này.

Đo loãng xương như thế nào?

Đo loãng xương như thế nào?

1. Đo loãng xương (đo mật độ xương) là gì?

Đo loãng xương hay đo mật độ xương là đo mật độ chất khoáng có trong xương chủ yếu là Canxi. Mật độ xương đạt đỉnh ở độ tuổi trưởng thành, tức là hệ xương chắc khỏe, dày, dẻo dai, vận động linh hoạt. Xương sẽ dần mỏng đi khi tuổi càng cao, khối lượng xương giảm, suy yếu. Nếu không biết và có giải pháp thì có thể dẫn đến loãng xương. Do đó việc đo loãng xương sẽ giúp “đón đầu” quá trình mất khoáng do tuổi tác hoặc do các bệnh lý, lao động vất vả, chế độ ăn uống, sinh hoạt thiếu khoa học, từ đó có những giải pháp làm chậm quá trình loãng xương.

2. Tại sao cần đo loãng xương?

Đo loãng xương rất cần thiết, giúp phát hiện những vấn đề về loãng xương (xương mỏng, yếu) và mất xương (giảm khối lượng xương) để có hướng điều trị càng sớm càng tốt. Nếu được điều trị sớm sẽ giúp ngăn ngừa tình trạng gãy xương. Bởi nếu gãy xương thường liên quan đến loãng xương và sẽ nghiêm trọng, đặc biệt là ở người già. Vì thế việc phát hiện sớm tình trạng loãng xương sẽ giúp chẩn đoán, điều trị kịp thời để cải thiện tình hình hoặc ngăn hậu quả nặng nề. Đo loãng xương sẽ giúp xác định:

  • Xác nhận chẩn đoán loãng xương nếu bạn đã bị gãy xương
  • Dự đoán khả năng gãy xương trong tương lai
  • Xác định tỷ lệ mất xương
  • Xem xét việc điều trị có hiệu quả hay không

3. Những trường hợp nào cần đo loãng xương?

Có nhiều nguyên nhân gây loãng xương, nhiều yếu tố nguy cơ và có một số đối tượng cần đo loãng xương, đó là:

  • Phụ nữ sau mãn kinh không dùng estrogen
  • Nhóm tuổi cao, phụ nữ trên 65 tuổi và nam giới trên 70 tuổi
  • Người hút thuốc
  • Tiền sử gia đình có người bị gãy xương hông
  • Người có sử dụng thuốc thuộc nhóm steroid (như prednisone) lâu dài hoặc một số loại thuốc khác cũng gây cản trở quá trình tái tạo xương và gây loãng xương
  • Người mắc một số bệnh như viêm khớp dạng thấp, tiểu đường loại 1, bệnh gan, bệnh thận, cường giáp hoặc cường cận giáp
  • Người nghiện rượu
  • BMI thấp (chỉ số khối cơ thể)
  • Phụ nữ đã từng được điều trị bằng liệu pháp thay thế hormone trong một thời gian dài (trên 10 năm).
  • Nam giới trong độ tuổi từ 50 đến 69 tuổi bị tăng glucocorticoid, lạm dụng thuốc lá và rượu, giảm năng tuyến sinh dục nam (Hypogonadism), suy thận.

Một số trường hợp có thể sẽ được chỉ định đo mật độ xương:

  • Người suy giảm chiều cao: Phát hiện thấy mình dường như thấp đi
  • Gãy xương: Dễ dàng gãy xương do hắt hơi hoặc ho mà không phải do các va chạm mạnh như té ngã, tai nạn…
  • Thực hiện thủ thuật cấy ghép: Việc sử dụng thuốc chống thải ghép ở những ca bệnh cấy ghép nội tạng hoặc tủy xương cũng là nguyên nhân gây loãng xương do thuốc gây ảnh hưởng đến quá trình tái tạo xương
  • Sự suy giảm hormone estrogen ở phụ nữ do những nguyên nhân như điều trị ung thư, do mãn kinh…
  • Nam giới đã trải qua điều trị ung thư tuyến tiền liệt do giảm nồng độ testosterone

4. Quy trình đo độ loãng xương

Quy trình đo mật độ xương cần phải lưu ý

Quy trình đo mật độ xương cần phải lưu ý

4.1. Chuẩn bị gì trước khi đo độ loãng xương?

Để chuẩn bị đo loãng xương thì bác sĩ có thể yêu cầu bạn dừng việc bổ sung canxi trong khoảng 24 đến 48 giờ trước khi thực hiện đo loãng xương. Bác sĩ cũng có thể khuyên không nên đeo trang sức kim loại hoặc mặc quần áo có các chi tiết kim loại như nút, khóa kéo… khi thực hiện kỹ thuật này.

4.2. Quá trình đo mật độ xương BMD

Bác sĩ sẽ hướng dẫn bạn thực hiện các bước theo trình tự sau: Bác sĩ sẽ chỉ định bạn nằm trên giường đệm của máy đo. Máy đo sẽ di chuyển tới, lui để thực hiện việc đo lường. Thời gian đo thường diễn ra trong khoảng 20 – 30 phút. Sau đó bạn chờ nhận thông báo kết quả.

4.3. Sau khi đo mật độ xương

Sau khi đo xong bác sĩ sẽ hẹn thời gian nhận kết quả và tùy thuộc vào thế hệ máy, kinh nghiệm của bác sĩ đọc kết quả mà thời gian trả kết quả sẽ diễn ra nhanh hay lâu.

4.4. Kết quả đo mật độ xương

Kết quả đo mật độ xương được so sánh với 2 chỉ số: điểm T và điểm Z.

Kết quả BMD của bạn được so sánh với kết quả BMD của người 25 – 35 tuổi khỏe mạnh cùng giới tính. Độ lệch chuẩn (SD) chính là sự khác biệt giữa BMD của bạn với Người 25-35 tuổi khỏe mạnh và được gọi là điểm T.

Theo WHO, loãng xương được xác định dựa trên các mức mật độ xương sau:

  • Điểm T trong khoảng 1 SD (+1 hoặc -1): Mật độ xương ở mức bình thường
  • Điểm T từ 1 đến 2,5 SD dưới trung bình (-1 đến -2,5 SD): Mật độ xương thấp
  • Điểm T từ 2,5 SD trở lên dưới mức trung bình (nhiều hơn -2,5 SD): Loãng xương

Điểm Z thể hiện mật độ xương của bạn cao hay thấp hơn so với người khỏe mạnh ở cùng độ tuổi, giới tính, chiều cao, cân nặng và chủng tộc với bạn. Theo đó, điểm Z được Hiệp hội Đo mật độ lâm sàng quốc tế (ISCD) đánh giá như sau:

  • Điểm Z trên -2.0: Bình thường
  • Điểm Z = +0.5, -0.5 hay -1.5: Phổ biến đối với phụ nữ tiền mãn kinh
  • Điểm Z ≤ -2,0: Mật độ xương thấp hơn tiêu chuẩn của nhóm tuổi

Ngoài xét nghiệm mật độ xương, bác sĩ cũng có thể đề xuất các xét nghiệm khác như xét nghiệm máu để xem xét nguy cơ mắc bệnh thận, đánh giá chức năng tuyến cận giáp, đánh giá mức độ khoáng chất (canxi) trong cơ thể liên quan đến sức khỏe xương.

5. Phương pháp đo mật độ xương BMD

Hiện nay phổ biến nhất là sử dụng một quy trình hấp thụ tia X năng lượng kép (quét DEXA).

Làm quen với phương pháp đo mật độ xương BMD

Làm quen với phương pháp đo mật độ xương BMD

5.1. Đo mật độ loãng xương bằng phương pháp Dexa

Đo mật độ loãng xương bằng phương pháp Dexa có quy trình như sau:

  • Kỹ thuật viên sẽ hướng dẫn bạn nằm ngửa trên bàn đệm với tư thế thẳng hai chân hoặc có thể được yêu cầu đặt chân trên một bục đệm.
  • Một máy quét sẽ đi qua cột sống và hông dưới, một máy quét khác được gọi là trình tạo photon sẽ chạy phía dưới bạn. Hình ảnh từ hai máy quét này sẽ được kết hợp và gửi đến máy tính để xử lý dữ liệu. Kỹ thuật viên sẽ theo dõi quy trình này trên màn hình máy tính.
  • Trong khi thực hiện việc đo lượng, bạn nên nằm yên, đôi khi kỹ thuật viên có thể yêu cầu bạn nín thở.
  • Trong trường hợp đo mật độ xương ở cẳng tay, ngón tay, bàn tay hoặc bàn chân thì máy quét di động (quét DEXA ngoại vi hay p-DEXA) có thể được áp dụng.

5.2. Đo mật độ xương bằng tia X (DXA)

Đo mật độ xương DXA cũng là kỹ thuật sử dụng tia X năng lượng kép để đo tình trạng mất xương. Là biện pháp định lượng mất xương và để theo dõi người đang điều trị. Kỹ thuật này thường được thực hiện ở cột sống và cổ xương đùi. Trong một số trường hợp có thể đo xương toàn bộ cơ thể. DXA cũng thường được sử dụng để chẩn đoán loãng xương ở những đối tượng gồm:

  • Phụ nữ trên 65 tuổi
  • Phụ nữ từ sau tuổi mãn kinh đến 65 tuổi có các yếu tố nguy cơ như tiền sử gia đình loãng xương, chỉ số khối cơ thể thấp, hút thuốc lá, sử dụng thuốc có nguy cơ cao gây mất xương như glucocorticoid.
  • Người bệnh cả nam và nữ đang ở mọi độ tuổi bị gãy xương do nguyên nhân loãng xương.
  • Người bệnh có kết luận chẩn đoán hình ảnh là mật độ xương giảm hoặc xẹp đốt sống không triệu chứng nhưng tình cờ phát hiện khi thực hiện kỹ thuật chụp ảnh.
  • Người bệnh có nguy cơ loãng xương thứ phát.
  • Được dùng để đánh giá nguy cơ gãy xương của bạn.

6. Đo loãng xương là cách phòng bệnh loãng xương hiệu quả

Bác sĩ thường khuyến cáo mọi người đều nên khám sức khỏe 6 tháng/lần để đề phòng những mối nguy về sức khỏe và cũng là cách bảo vệ xương khớp. Với những đối tượng ở tuổi 40 đến 45 với nữ và nam từ 50 đến 60 nếu thấy có các dấu hiệu đau nhức xương, mỏi khớp hoặc dễ bị chấn thương do va chạm nhẹ thì cần đi khám ngay bởi những dấu hiệu này cho thấy bệnh đã chuyển nặng. Do đó đo loãng xương là cách phòng ngừa và giúp điều trị bệnh loãng xương đơn giản, hiệu quả hơn. Tuy nhiên cần biết cách bổ sung canxi đúng cách để tránh tác dụng phụ như nóng, canxi lắng ở thận gây sỏi thận…

7. Đo loãng xương ở đâu tốt?

Nên đo loãng xương ở đâu tốt nhất?

Nên đo loãng xương ở đâu tốt nhất?

Khoa Y học hạt nhân – Bệnh viện Trung ương Quân đội 108

  • Thời gian khám: Sáng 6h30 – 11h30, Chiều 13h30 – 17h
  • Địa chỉ: Số 1 Trần Hưng Đạo, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội

Bệnh viện Quân y 103

  • Thời gian khám: Sáng : 8h – 12h, Chiều: 13h30 – 17h
  • Địa chỉ: Số 261, đường Phùng Hưng, phường Văn Quán, quận Hà Đông, Hà Nội

Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức

  • Thời gian khám: Sáng : 7h – 12h, Chiều: 13h30 – 16h
  • Địa chỉ: số 40 Tràng Thi, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

Bệnh viện Bạch Mai

  • Thời gian khám: Sáng : 6h30 – 12h, Chiều: 13h30 – 18h
  • Địa chỉ: số 78 đường Giải Phóng, quận Đống Đa, Hà Nội

Bệnh viện Nhân dân 115

  • Thời gian khám: Sáng : 7h30 – 11h, Chiều: 13h30 – 16h
  • Địa chỉ: số 527 Sư Vạn Hạnh, phường 12, quận 10, TP HCM

Bệnh viện Chợ Rẫy

  • Thời gian khám: Từ thứ 2 – thứ 6: 7h – 16h, Thứ Bảy: 7h – 11h
  • Địa chỉ: 201 Đường Nguyễn Chí Thanh, phường 12, quận 5, TP HCM

Bệnh viện Đại học Y dược thành phố Hồ Chí Minh

  • Thời gian khám: Từ thứ 2 – thứ 6: 7h – 16h, Chiều: 7h – 11h30
  • Địa chỉ: số 215 đường Hồng Bàng, quận 11, quận 5, TP HCM (cơ sở 1)

Người bệnh loãng xương có thể kết hợp điều trị của bác sĩ với sử dụng thêm sản phẩm cung cấp đủ nhu cầu canxi hàng ngày của cơ thể. Canxi dạng nano sẽ tăng khả năng hấp thu lên đến 200 lần so với canxi thông thường. Sản phẩm còn có vitamin D3, MK7 và nhiều dưỡng chất tốt cho xương như Mangan, Magie, Silic, Boron… Trong đó vitamin D3MK7 sẽ hiệp đồng tác dụng để hấp thu, vận chuyển tối đa Canxi vào tận xương và ngăn Canxi đi vào những chỗ nguy hiểm để bảo vệ tim mạch, tránh xơ vữa động mạch, vôi hóa mô mềm, táo bón và ngăn sỏi thận. Đây là cách bổ sung canxi an toàn, hiệu quả vào tận xương, giúp xương luôn chắc khỏe, dẻo dai, thích hợp hỗ trợ điều trị loãng xương, thoái hóa… Phụ nữ trong giai đoạn tiền mãn kinh, mãn kinh và sau mãn kinh dùng để phòng và hỗ trợ điều trị loãng xương, gãy xương do loãng xương. Những người muốn bổ sung canxi hàng ngày an toàn… đều có thể sử dụng được sản phẩm này.

Bài viết liên quan:

Mọi thắc mắc bạn đọc vui lòng liên hệ để được tư vấn và giải đáp miễn phí : 0896509509 – 19001259 hoặc Email : songkhoe@bacsituvan.vn

    Đăng ký nhận tư vấn miễn phí - Toàn bộ thông tin Vinh Gia cam kết giữ kín.

    Điền mã xác nhận:captcha


    Theo dõi chúng tôi trên Zalo: