Cách phòng cúm khi thời tiết chuyển mùa 

Thời điểm giao mùa, thời tiết thay đổi thất thường có thể khiến các triệu chứng hô hấp dễ xuất hiện. Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp do virus cúm gây ra và có thể lây từ người sang người, chủ yếu qua các hạt dịch tiết khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Để giảm nguy cơ mắc cúm khi thời tiết chuyển từ hè sang thu, điều quan trọng là tiêm vaccine cúm, giữ vệ sinh cá nhân và hạn chế tiếp xúc với nguồn lây.

1. Tiêm vaccine cúm định kỳ

Tiêm vaccine cúm là một trong những biện pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc cúm và nguy cơ bệnh diễn biến nặng. Virus cúm có thể thay đổi theo thời gian, vì vậy vaccine được cập nhật theo mùa. Khả năng bảo vệ còn phụ thuộc vào độ tuổi, tình trạng sức khỏe và mức độ phù hợp giữa vaccine với virus đang lưu hành. Trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người mắc bệnh mạn tính nên trao đổi với nhân viên y tế về lịch tiêm phù hợp.

Lưu ý vaccine cúm không bảo vệ tuyệt đối khỏi mọi trường hợp nhiễm cúm, nhưng vẫn có vai trò quan trọng trong phòng bệnh và giảm biến chứng.

2. Rửa tay thường xuyên, tránh đưa tay lên mặt

Virus có thể lây lan qua dịch tiết hô hấp và qua tay khi tay tiếp xúc với bề mặt nhiễm virus rồi chạm vào mắt, mũi hoặc miệng.

Để giảm nguy cơ lây nhiễm:

• Rửa tay bằng xà phòng và nước sạch, nhất là sau khi ho, hắt hơi hoặc trở về nhà.
• Sử dụng dung dịch sát khuẩn tay khi chưa có điều kiện rửa tay.
• Hạn chế chạm tay chưa sạch vào mắt, mũi và miệng.
• Che miệng, mũi khi ho hoặc hắt hơi; bỏ khăn giấy đã sử dụng đúng cách.

Đây là những thói quen đơn giản nhưng nên duy trì hằng ngày, đặc biệt khi trong gia đình hoặc nơi làm việc có người mắc cúm.

3. Giữ không gian thông thoáng, hạn chế tiếp xúc gần với người bệnh

Ở nơi đông người hoặc không gian kín, virus đường hô hấp có thể dễ lây lan hơn, nhất là khi thông khí kém. Bạn nên:

• Mở cửa sổ hoặc tăng thông khí khi điều kiện cho phép.
• Đeo khẩu trang phù hợp khi chăm sóc người mắc cúm hoặc khi ở nơi đông người có nguy cơ lây nhiễm cao.
• Hạn chế tiếp xúc gần với người đang sốt, ho hoặc có triệu chứng cúm.
• Không dùng chung cốc uống nước, khăn mặt và các vật dụng cá nhân.

Nếu mắc cúm, nên ở nhà khi đang sốt hoặc cảm thấy không đủ sức khỏe để sinh hoạt bình thường, hạn chế tiếp xúc với người khác và thực hiện các biện pháp vệ sinh hô hấp.

4. Ăn uống đủ chất, ngủ đủ giấc

Dinh dưỡng hợp lý và giấc ngủ đầy đủ hỗ trợ hoạt động bình thường của hệ miễn dịch, giúp cơ thể duy trì sức khỏe.

Bạn nên ưu tiên:

• Ăn đa dạng thực phẩm, có rau xanh, trái cây và nguồn đạm phù hợp.
• Uống đủ nước theo nhu cầu.
• Ngủ đủ giấc và duy trì giờ ngủ tương đối ổn định.
• Vận động thường xuyên với cường độ phù hợp thể trạng.

Không có một món ăn, loại nước uống hay thực phẩm bổ sung nào được chứng minh có thể bảo đảm ngăn ngừa cúm. Vì vậy, không nên thay thế vaccine và các biện pháp phòng lây bằng những sản phẩm quảng cáo có tác dụng phòng hoặc trị cúm.

5. Nhận biết sớm triệu chứng, không chủ quan khi mắc cúm

Cúm thường khởi phát tương đối đột ngột với các biểu hiện như sốt hoặc cảm giác sốt, ho, đau họng, sổ mũi, đau đầu, đau nhức cơ và mệt mỏi. Khi xuất hiện triệu chứng nghi ngờ cúm, bạn nên nghỉ ngơi, uống đủ nước, hạn chế tiếp xúc với người khác và theo dõi diễn biến bệnh.

Người thuộc nhóm nguy cơ cao như trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền nên liên hệ cơ sở y tế sớm để được tư vấn. Thuốc kháng virus có thể được chỉ định trong một số trường hợp và thường có lợi nhất khi bắt đầu sớm. Cần đi khám khẩn cấp nếu xuất hiện khó thở, đau ngực, lú lẫn, mất nước nghiêm trọng hoặc tình trạng bệnh cải thiện rồi đột ngột nặng lên.

Cúm là bệnh do virus gây ra, để phòng bệnh và giúp quá trình điều trị được rút ngắn, một số thảo dược như Xuyên tâm liên, Thanh hao hoa vàng, Đinh hương, Diếp cá, Gừng, Hoa Hòe, Mã đề, Hoàng cầm, Kế sữa và Đông trùng hạ thảo được dùng với liều lượng thích hợp sẽ có tác dụng hỗ trợ cải thiện, giảm nhẹ các bệnh do virus gây ra, đặc biệt các virus có hệ gen là ARN trong đó  có viêm đường hô hấp.  

Để phòng cúm mùa khi thời tiết chuyển mùa, hãy ưu tiên tiêm vaccine cúm định kỳ, rửa tay thường xuyên, giữ không gian thông thoáng, hạn chế tiếp xúc với người bệnh và duy trì lối sống lành mạnh. Đặc biệt, nếu trong gia đình có trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người mắc bệnh mạn tính, hãy chủ động phòng ngừa và tìm tư vấn y tế sớm khi xuất hiện triệu chứng nghi ngờ cúm.