Nhà có người bị cúm, làm gì để hạn chế lây cho những người còn lại? Cúm lây chủ yếu qua các hạt dịch tiết đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Để giảm nguy cơ lây nhiễm, gia đình nên hạn chế tiếp xúc gần, giữ không khí thông thoáng, đeo khẩu trang khi cần, rửa tay thường xuyên và tránh dùng chung đồ cá nhân. Đặc biệt, nếu trong nhà có trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người mắc bệnh mạn tính, việc phòng lây nhiễm cần được chú ý hơn.
1. Hạn chế tiếp xúc gần với người đang bị cúm
Nên bố trí người bệnh nghỉ ngơi ở một phòng riêng, hạn chế tiếp xúc trực tiếp với các thành viên khác. Nếu không có phòng riêng, hãy cố gắng giữ khoảng cách, giảm thời gian tiếp xúc gần và tránh để người bệnh sinh hoạt trong không gian kín với cả gia đình quá lâu. Người chăm sóc nên ưu tiên một người đảm nhiệm chính thay vì nhiều thành viên lần lượt tiếp xúc gần với người bệnh.
2. Đeo khẩu trang khi chăm sóc người bệnh
Khẩu trang có thể giúp giảm phát tán và hít phải các hạt dịch tiết đường hô hấp, đặc biệt khi phải ở gần người đang ho hoặc hắt hơi. Người bệnh và người chăm sóc có thể đeo khẩu trang phù hợp khi tiếp xúc gần, nếu có thể sử dụng an toàn và đúng cách. Khẩu trang không thay thế việc thông thoáng không khí, vệ sinh tay và hạn chế tiếp xúc gần. Nên kết hợp nhiều biện pháp để giảm nguy cơ lây nhiễm.
3. Mở cửa thông thoáng, cải thiện không khí trong nhà
Không gian kín, ít trao đổi không khí có thể làm tăng nguy cơ phơi nhiễm với các hạt chứa virus trong không khí. Khi điều kiện cho phép, hãy mở cửa sổ hoặc cửa ra vào để tăng thông khí. Nếu có thiết bị lọc không khí phù hợp, gia đình có thể cân nhắc sử dụng. Tránh để nhiều người tập trung lâu trong phòng kín cùng người bệnh, nhất là khi người bệnh đang ho nhiều.
3. Rửa tay thường xuyên, đặc biệt sau khi chăm sóc người bệnh
Virus và dịch tiết có thể bám trên tay sau khi người chăm sóc tiếp xúc với khăn giấy, dịch mũi hoặc các vật dụng của người bệnh.
Hãy rửa tay bằng xà phòng và nước, nhất là sau khi:
- Lau mũi hoặc hỗ trợ người bệnh vệ sinh cá nhân.
- Xử lý khăn giấy đã sử dụng.
- Tiếp xúc với dịch tiết đường hô hấp.
- Trước khi chuẩn bị thức ăn hoặc ăn uống.
Nếu không có sẵn xà phòng và nước, có thể sử dụng dung dịch sát khuẩn tay phù hợp. Tránh đưa tay chưa vệ sinh lên mắt, mũi và miệng.
5. Không dùng chung đồ cá nhân
Trong thời gian có người mắc cúm, các thành viên nên tránh dùng chung những vật dụng cá nhân như cốc uống nước, khăn mặt và bàn chải đánh răng. Khăn giấy sau khi sử dụng nên được bỏ vào thùng rác. Các vật dụng có dính dịch tiết cần được xử lý và vệ sinh phù hợp. Không cần khử khuẩn mọi đồ vật trong nhà liên tục, nhưng nên vệ sinh các bề mặt thường xuyên chạm vào như tay nắm cửa, công tắc, bàn và thiết bị dùng chung.
6. Cho người bệnh nghỉ ngơi và hạn chế tiếp xúc với người khác
Người mắc cúm nên nghỉ ngơi tại nhà khi còn bệnh, tránh đi làm, đi học hoặc tham gia các buổi tụ tập nếu có thể lây cho người khác. Theo CDC, người mắc bệnh đường hô hấp nên trở lại hoạt động bình thường khi triệu chứng đã cải thiện tổng thể và hết sốt ít nhất 24 giờ mà không dùng thuốc hạ sốt. Trong 5 ngày tiếp theo, nên tiếp tục áp dụng các biện pháp phòng ngừa bổ sung như đeo khẩu trang, giữ khoảng cách và cải thiện thông khí. Nếu sốt quay trở lại hoặc tình trạng xấu đi, người bệnh nên ở nhà và đánh giá lại tình trạng sức khỏe.
7. Bảo vệ thành viên có nguy cơ cao
Không phải tất cả thành viên trong gia đình đều có nguy cơ biến chứng cúm như nhau. Những người cần được chú ý hơn bao gồm:
- Trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ dưới 5 tuổi.
- Người từ 65 tuổi trở lên.
- Phụ nữ mang thai.
- Người mắc bệnh mãn tính như hen, bệnh phổi, bệnh tim hoặc đái tháo đường.
- Người suy giảm miễn dịch.
Nếu người thuộc nhóm nguy cơ cao xuất hiện triệu chứng giống cúm, gia đình nên liên hệ cơ sở y tế sớm để được đánh giá. Thuốc kháng virus có thể được chỉ định trong những trường hợp phù hợp và thường mang lại lợi ích tốt nhất khi bắt đầu sớm. Không nên chờ đến khi người bệnh khó thở hoặc mệt nhiều mới tìm tư vấn y tế.
8. Khi nào người bị cúm cần đi khám?
Trong quá trình chăm sóc tại nhà, hãy theo dõi diễn biến triệu chứng. Cần tìm kiếm chăm sóc y tế khẩn cấp nếu người bệnh có các dấu hiệu như:
- Khó thở hoặc thở bất thường.
- Đau hoặc tức ngực kéo dài.
- Lú lẫn, khó đánh thức hoặc co giật.
- Không tiểu hoặc có dấu hiệu mất nước nghiêm trọng.
- Yếu nhiều hoặc tình trạng chung xấu đi nhanh.
- Sốt hoặc ho đã cải thiện nhưng sau đó quay trở lại và nặng hơn.
Với trẻ nhỏ, cần chú ý thêm tình trạng thở nhanh, môi tím tái, ít phản ứng, không uống được hoặc ít đi tiểu.
Khi một thành viên mắc cúm, gia đình không cần hoảng sợ nhưng nên chủ động giảm nguy cơ lây nhiễm. Cúm là bệnh do virus gây ra, để phòng bệnh và giúp quá trình điều trị được rút ngắn, các thảo dược như Xuyên tâm liên, Thanh hao hoa vàng, Đinh hương, Diếp cá, Gừng, Hoa Hòe, Mã đề, Hoàng cầm, Kế sữa và Đông trùng hạ thảo được dùng. Các thảo dược này với liều lượng thích hợp được kết hợp trong một sản phẩm sẽ có tác dụng hỗ trợ cải thiện, giảm nhẹ các bệnh do virus gây ra, đặc biệt các virus có hệ gen là ARN trong đó có viêm đường hô hấp.
Hãy nhớ hạn chế tiếp xúc gần – đeo khẩu trang khi cần – thông thoáng nhà cửa – rửa tay – không dùng chung đồ cá nhân – để người bệnh nghỉ ngơi – bảo vệ người có nguy cơ cao. Nếu trong nhà có trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người mắc bệnh mạn tính, hãy đặc biệt chú ý đến triệu chứng sớm và liên hệ cơ sở y tế khi cần.
Thông tin Chuyên gia tham vấn chuyên môn
✓
Chuyên gia tại Dược phẩm Vinh Gia - Nguyên bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Hà Thành
